Mr. J.H. van Maarseveen

foto Mr. J.H. van Maarseveen
bron: Gemeentearchief Utrecht
Source: Parlement.com.

Katholieke staatsman die in de eerste naoorlogse jaren een belangrijke rol speelde als minister. Was voor 1945 advocaat en daarna Tweede Kamerlid en secretaris van de RKSP. Kreeg als minister van Justitie in het kabinet-Beel I i te maken met de bestraffing van politieke delinquenten en het gratiebeleid. Stapte als minister in het kabinet-Drees I i in 1949 over van Binnenlandse Zaken naar Overzeese Gebiedsdelen en leidde de onderhandelingen over de Soevereiniteitsoverdracht aan Indonesië i. Nadien weer korte tijd minister van Binnenlandse Zaken. Overleed in die functie. Wat stille, teruggetrokken man die zichzelf niet op de voorgrond plaatste. Hoffelijke, welbespraakte rechtsgeleerde, vol advocatentrucjes. Gewaardeerd als minister.

RKSP, KVP
in de periode 1937-1951: lid Tweede Kamer, minister

1.

First names

Johannes Hendrikus

2.

Personal data

Place and date of birth
Utrecht, 3 August 1894

Place and date of death
Utrecht, 18 November 1951

3.

Party/Movement

Party/Parties
  • RKSP (Roomsch-Katholieke Staatspartij), until 22 December 1945
  • KVP (Katholieke Volkspartij), from 22 December 1945

4.

Main functions and occupations

  • rechtskundig adviseur RKWV (Rooms-Katholiek Werkliedenverbond), from 1932
  • wethouder (van financiën) van Utrecht, from 3 September 1935 until 18 March 1937
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, from 21 September 1937 until 3 July 1946
  • minister van Justitie, from 3 July 1946 until 7 August 1948
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, from 27 July 1948 until 10 August 1948
  • minister van Binnenlandse Zaken, from 7 August 1948 until 15 June 1949
  • minister van Overzeese Gebiedsdelen ad interim, from 14 February 1949 until 15 June 1949 (na het aftreden van minister Sassen)
  • minister van Overzeese Gebiedsdelen, from 15 June 1949 until 27 December 1949 (naam departement gewijzigd bij K.B. van 24 december 1949)
  • minister van Uniezaken en Overzeese Rijksdelen, from 27 December 1949 until 15 March 1951
  • minister van Justitie ad interim, from 15 May 1950 until 10 July 1950 (na het aftreden van minister Wijers)
  • minister van Binnenlandse Zaken, from 15 March 1951 until 18 November 1951

U ziet een selectie van de loopbaan. In de uitgebreide versie is de gehele loopbaan in te zien.

5.

Party political functions

In de uitgebreide versie is een overzicht van partijpolitieke functies opgenomen.

6.

Other positions

  • vicevoorzitter Staatscommissie onderzoek Grondwetsherziening vanwege hervorming van de staatkundige structuur van het Koninkrijk (Staatscommissie-Beel), from 29 September 1947 until March 1948
  • voorzitter Staatscommissie inzake de Grondwetsherziening, from 7 April 1951 until 15 November 1951 (samen met Van Schaik)

Derived functions
voorzitter begrotingscommissie voor Justitie (Tweede Kamer der Staten-Generaal), from 12 December 1945 until 3 July 1946

7.

Education

In de uitgebreide versie is een overzicht van de opleiding(en) opgenomen.

8.

Activities

as Member of the Parliament
  • Was woordvoerder van de RKSP-fractie voor justitie en binnenlandse zaken
  • Was in juni 1939 woordvoerder van de RKSP in het debat over het verslag van de Kamercommissie betreffende de zaak-Oss

Policy-making activities as minister (2/17)
  • Verbeterde in 1951 als minister van Binnenlandse Zaken de pensioenvoorziening voor ambtenaren
  • Verdedigde in 1951 samen met minister Lieftinck in de Tweede Kamer met succes een wetsvoorstel over voorzieningen ten aanzien van de financiële verhouding tussen Rijk en gemeenten. Het wetsvoorstel was mede ingediend door minister Teulings. De wet kwam in 1952 in het Staatsblad. (1.991)

Legislative activities as minister (2/9)
  • Bracht in 1951 een nieuwe Kieswet (Stb. 290) in het Staatsblad, die de Kieswet uit 1896 verving. De wet zorgde voor een systematischer opgezette regeling van het kiesrecht en vereenvoudigde onder meer de regeling voor stemmen bij volmacht en voor het stemmen in een andere plaats. In plaats van jaarlijks vast te stellen kieslijsten kwam er een kiesregister. Het Centraal Stembureau werd omgevormd tot Kiesraad. Het wetsvoorstel was ingediend door minister Teulings. (2.090)
  • Bracht in 1951 een wet tot voorziening in het bestuur van de gemeente Finsterwolde tot stand, waardoor de door de CPN gedomineerde gemeente onder Rijkstoezicht kwam

U ziet een selectie van activiteiten. In de uitgebreide versie is het gehele overzicht van activiteiten in te zien.

9.

Miscellaneous

algemeen (3/4)
  • Was van 3 tot 21 januari 1949 waarnemend minister-president (in Nederland) vanwege een reis van Drees naar Nederlands-Indië
  • In mei 1949 maakte koningin Juliana aanvankelijk bezwaar tegen de (definitieve) benoeming van hem tot minister van Overzeese Gebiedsdelen. Na tussenkomst van minister-president Drees ging zij daarmee op 23 mei alsnog akkoord. Mogelijk was de koningin ontstemd over de gang van zaken rond het ontslag van de Haagse burgemeester Visser.
  • In maart 1951 leefden er bij met name de VVD bezwaren tegen voortzetting van zijn ministerschap op UOR. Hij werd toen door de KVP voorgedragen voor Binnenlandse Zaken.

Private life
  • Overleed ten gevolge van angina pectoris
  • Om te kunnen voorzien in het levensonderhoud van haar gezin vestigde zijn echtgenote zich na de dood van haar man als collectrice van de Nederlandse Staatsloterij.

U ziet een selectie van wetenswaardigheden. In de uitgebreide versie is een overzicht van wetenswaardigheden opgenomen.

10.

Family

In de uitgebreide versie zijn, indien bekend, de familierelaties opgenomen.

11.

Extended version

In het digitale biografisch archief van PDC, partner van het Montesquieu Instituut, is een uitgebreide versie van deze pagina aanwezig met bijvoorbeeld partijpolitieke functies, maatschappelijke nevenfuncties, opleiding en wetenswaardigheden. Laat het ons weten als u daar belangstelling voor heeft.